UCP 600 ve ISBP 821’e Göre Fatura Hazırlama Kuralları
- UCP 600'ün 18. maddesinde,
- ISBP 821'in C1-C15 arasındaki paragraflarında ve
- UCP 600'ün 30. maddesinde
Fatura Hazırlarken Bilinmesi Gereken Temel Bilgiler
Temel olarak akreditif kapsamında talep edilen bir fatura:
- Lehtar tarafından düzenlenmelidir. Ancak, Devredilebilir (Transferable) Akreditiflerde İkinci Lehtar (2nd Beneficiary) tarafından da düzenlenebilir.
- Akreditif açılış mesajı üzerinde (MT 700 Swift mesajı) yer alan Lehtar unvanı akreditif açılışından sonra değişmiş ise; ‘’formerly known as…’’ vb. bir ifade ile eski unvan belirtilmek kaydıyla yeni lehtar unvanı ile fatura düzenlenebilir.
- Fatura akreditif amiri adına düzenlenmelidir. Ancak Devredilebilir (Transferable) Akreditiflerde ilk lehtarın (1st beneficiary) ismi akreditif amirinin ismiyle değiştirilebilir.
- Amirin unvan, adres ve varsa iletişim bilgilerinin fatura üzerinde belirli bir kutuda, alanda veya boşlukta gösterilmesine gerek yoktur. Diğer taraftan Amir unvan ve adresinin Applicant başlığı veya ön eki ile tanımlanmasına da gerek yoktur.
- Aksi akreditif şartlarında istenmediği sürece, imzalanmış olması ve tarih göstermesi gerekmez.
- Mal veya hizmetin toplam değerini göstermelidir.
- Akreditifin para cinsi üzerinden düzenlenmelidir.
- Akreditif şartlarında birim fiyat yer alıyorsa fatura üzerinde de akreditif şartlarında yer alan birim fiyat gösterilmelidir.
- Akreditif şartlarında herhangi bir ıskonto veya indirim yer alıyorsa veya gösterilmesi talep ediliyorsa, fatura üzerinde de ıskonto/indirim tutarı gösterilmelidir.
- Akreditif şartlarında yer almasa da; fatura üzerinde ıskonto, indirim veya peşin ödeme bilgisi gösterilebilir.
Akreditif Şartlarında Fatura Başlığı ve Fatura Türü
Bir akreditif başkaca açıklama yapmaksızın bir faturanın (invoice) ibrazını istediğinde, bu herhangi bir tip faturanın (commercial invoice, customs invoice, tax invoice, final invoice, consular invoice vs.) ibrazıyla yerine getirilmiş olacaktır. Ancak bir fatura ''provisional'', ''pro-forma'' veya benzeri şekilde tanımlanmamalıdır.
ISBP 821 -C1 (a) (Faturanın Başlığı)
"Invoice" İstenmesi Durumu
ISBP 821 - C1(a) paragrafı uyarınca, akreditif şartlarında başka bir açıklama olmaksızın “Invoice” istenmesi durumunda; Commercial Invoice, Customs Invoice, Tax Invoice, Final Invoice, Consular Invoice vb. şekilde düzenlenen faturalar kabul edilebilir ve rezerv konusu değildir. Ancak, “Provisional Invoice” ve “Proforma Invoice” ibrazı rezerv konusudur ve kabul edilmez.
"Commercial Invoice" İstenmesi Durumu
ISBP 821 - C1(b) paragrafı uyarınca, akreditif şartlarında “Commercial Invoice” istenmesi durumunda, “Invoice” başlığı ile düzenlenen bir fatura kabul edilebilir ve rezerv konusu değildir.
Teslim Şekli (Incoterms) ve Fatura
Bir ticaret terimi (teslim şekli) akreditifteki mal tanımının bir parçası olarak belirtildiğinde, fatura o ticaret terimini gösterecek ve ticaret teriminin kaynağı belirtildiğinde aynı kaynak faturada gösterilecektir. Örneğin, akreditifte ''CIF Singapore Incoterms 2010'' olarak belirtilen bir ticaret terimi (teslim şekli), fatura üzerinde ''CIF Singapore'' veya ''CIF Singapore Incoterms'' olarak belirtilemez, Incoterms yayım tarihi de akreditifte yer aldığı şekilde faturada yer almalıdır. Diğer taraftan akreditifte teslim şeklinin ''CIF Singapore'' ya da ''CIF Singapore Incoterms'' yazması durumunda, teslim şekli fatura üzerinde ''CIF Singapore Incoterms 2010'' olarak da gösterilebilir.
ISBP 821 -C9
Teslim Şekli Incoterms Yayın Tarihi ile Belirtilmişse
Akreditif şartlarında Teslim Şekli; Incoterms yayın tarihi ile yer almış ise fatura üzerinde de Incoterms yayım yılı ile gösterilmelidir. Örneğin;
Akreditif şartlarında Teslim Şekli FOB Gebze Türkiye (Incoterms 2010) şeklinde yazılmış ise; fatura üzerinde
- FOB Gebze Türkiye
- FOB Gebze Türkiye (Incoterms)
- FOB Gebze (Incoterms 2000)
yazılı olması rezerv konusudur. Böyle bir durumda fatura üzerinde Teslim Şekli FOB Gebze Türkiye (Incoterms 2010) olarak gösterilmelidir.
Teslim Şekli Incoterms Yayın Tarihi Belirtilmemişse
Akreditif şartlarında teslim şekli “FOB Gebze” veya “FOB Gebze Incoterms” yazılmış ise, yani Incoterms'in yayım yılı belirtilmemişse; fatura üzerinde teslim şekli aşağıdaki şekilde gösterilebilir:
- FOB Gebze
- FOB Gebze Incoterms
- FOB Gebze (Incoterms 2010)
- FOB Gebze (Incoterms 1990)
Bu durumda, Incoterms’in daha eski bir versiyonu ile gösterilmesi rezerv konusu olmayacaktır.
Mal, Hizmet veya İşin Tanımı
Faturada gösterilen malların, hizmetlerin ve yapılan işlerin tanımı akreditifteki tanıma karşılık gelecektir. Birebir aynı (mirror image) olması gerekmez. Örneğin, mallara ilişkin ayrıntılar fatura üzerinde birkaç yerde gösterilebilir, birlikte okunduğunda akreditifteki mal tanımıyla uyumlu bir tanımı temsil eder.
ISBP 821 - C3
Mal Tanımının Akreditif Şartlarıyla Uyumlu Olması
Fatura üzerinde yer alan mal, hizmet veya işin tanımı, akreditif şartlarında yazılı olan mal, hizmet veya işin tanımı ile uyumlu olmalıdır. Akreditifte yer alan mal tanımı ile farklılık, eksiklik veya olumsuzluk yaratacak bilgiler içermemelidirler.
Örnek:
Akreditif şartlarında mal tanımı “22 cu.ft. Bottom-Freezer Refrigerator” yazdığı halde faturada “22 cu.ft. Top-Freezer Refrigerator” yazması rezerv konusu olacaktır.
Gerçekten Yüklenen Mal veya Teslim Edilen İşin Gösterilmesi
Fatura, gerçekten yüklenen malı veya teslim edilen işi göstermelidir.
Örnek:
Kısmi yüklemeye izin veren bir akreditifte; mal tanımı “50 Television and 25 Refrigerators” olsun ve ilk partide sadece “25 Television” yüklenmiş olsun. Fatura üzerinde gerçekten yüklenen mal olarak “25 Television” gösterilmelidir.
Akreditifte yer alan “50 Television and 25 Refrigerators” mal tanımı da ayrıca fatura üzerinde gösterilebilir, ancak gerçekten yüklenen kısım mutlaka ayrıca belirtilmelidir.
Fatura Üzerinde Yer Alan Ek Bilgiler
Fatura üzerinde, akreditifte yazılı olan mal, hizmet veya iş tanımına ek bilgiler yer alabilir. Ancak bu bilgilerin, mal, hizmet veya işin kalitesini, doğasını ya da kategorisini değiştiren bilgiler olmamalıdır.
Örnek:
Akreditif şartlarında mal tanımı “Robotic Pool Cleaners” olduğu halde faturada “Second Hand Robotic Pool Cleaners” yazması rezerv konusu olur.
Fazla Mal veya Hizmet Bilgisi
Fatura üzerinde, bedelsiz olsa dahi akreditif şartlarında yer almayan mal, hizmet veya iş bilgisi yer almamalıdır. Faturanın fazla yükleme ve akreditif şartlarında yazılı olmayan mal, hizmet veya işi göstermemesi gerekir.
Fatura üzerinde yer alan fazla mal, hizmet veya iş; akreditif şartlarında yer alan mal, hizmet veya iş ile aynı veya ilgili olsa dahi, bedelsiz bile olsa rezerv konusu olacaktır. Bu durum, numune, reklam malzemesi veya kullanım kılavuzu için de geçerlidir. Akreditif şartlarında yer almadığı sürece, fatura üzerinde de bedelsiz olsa dahi bu tür bilgiler yer almamalıdır.
Fatura Tutarı ve Masraflar
Belge hazırlama, navlun ve sigortaya ilişkin maliyetler gibi ek masraf ve maliyetler faturada belirtilen ticaret teriminin (teslim şeklinin) karşısında gösterilen değere dahil edilmiş olacaktır.
ISBP 821 - C10
Navlun, Sigorta ve Diğer Masraflar
Akreditifte aksi talep edilmedikçe, navlun, sigorta, dokümantasyon vb. masraflar fatura tutarına dahil edilmelidir.
Fatura Üzerindeki Bilgilerin Tutarlılığı
Fatura üzerinde yer alan bilgiler, diğer belgeler üzerinde yer alan bilgiler ile çelişmemelidir.
Örnek:
Faturada toplam brüt ağırlık 50 mton iken çeki listesinde brüt ağırlık 55 mton ise bu durum rezerv konusu olacaktır.
Mal Miktarında Tolerans
Akreditifte belirtilen mal miktarı fatura üzerinde +/-5 % tolerans dahilinde gösterilebilir. Mal miktarındaki +5 %'e kadar olan değişim, ibraz altında talep edilecek meblağın akreditif tutarını aşmasına izin vermez. Mal miktarındaki +/-5 % tolerans aşağıdaki durumlarda uygulanmayacaktır. a. bir akreditif mal miktarının aşılmayacağını veya azaltılmayacağını belirttiğinde veya b. bir akreditifin mal miktarını şarta bağlanmış sayıda paketleme birimleri veya ayrı parçalar şeklinde belirttiğinde.
ISBP 821 - C14
Tolerans Uygulaması
İthalatçı İçin Akreditif İşlemlerinde Belge Seçiminin Önemi
Akreditif işlemlerinde belge seçimi, yalnızca operasyonel bir detay değil, doğrudan finansal güvenliğin temelidir. Yanlış veya eksik tanımlanan belgeler, ithalatçıyı ciddi risklerle karşı karşıya bırakabilir. Bu kapsamda, belge türü, sigorta kapsamı ve denetim süreçlerinin teknik doğruluğu kritik önem taşır.
Detaylı Bilgi
Karayolu, Demiryolu ve İç Suyolu Taşıma Belgeleri
Küresel ticaretin lojistik süreçlerini kayıt altına alan taşımacılık belgeleri, sevkiyatın yasal geçerliliğini ve tarafların sorumluluk sınırlarını belirler. Bu dokümanlar, operasyonel risk yönetimi ve mülkiyet haklarının korunmasında kritik birer araç olarak işlev görür.
Detaylı Bilgi
Ciro Edilemez Deniz Yolu Taşıma Senedi (Sea Waybill)
Sea Waybill, mülkiyet belgesi niteliği taşımayan ve ciroya konu edilemeyen bir deniz taşıma belgesi olup, taşıma sözleşmesinin varlığını ispatlar. UCP 600 çerçevesinde, akreditif şartlarında açıkça istenmesi halinde kabul edilebilir bir belgedir.
Detaylı Bilgi
Akreditif İşlemlerinde Belge Dışı Koşullar (Non-Documentary Conditions) ve Veri Çelişkisi Yönetimi
Uluslararası ticaret finansmanında akreditiflerin kusursuz işleyişi, belgelerin akreditif şartlarına ve uluslararası standart bankacılık uygulamalarına tam uyumuna bağlıdır. Belge dışı koşulların veri hiyerarşisi içindeki konumu ve ibraz edilen belge setindeki verilerle etkileşimi, rezerv riskinin kritik unsurlarından birini teşkil eder.
Detaylı Bilgi
Akreditiflerde Kullanılan Bazı Terimler ve UCP 600'de Yer Alan Tanımları
UCP 600’e göre akreditif terimleri: Banking Day, Complying Presentation, Honour, Negotiation ve Confirmation gibi kavramlar, akreditif işlemlerinde kritik öneme sahiptir. Bu terimler, akreditif şartlarının uygulanması ve belgelerin ibrazı süreçlerinde belirleyici rol oynar.
Detaylı BilgiAkreditif Kapsamında Sigorta Belgelerinde Rezerv Risklerini Önleme Rehberi
Akreditif kapsamında düzenlenen sigorta belgelerinde en sık rastlanan rezerv konuları arasında eksik sigorta tutarı, belge türü uyumsuzluğu, düzenlenme tarihinin yükleme tarihinden sonra olması, risk kapsamı ve döviz cinsi uyumsuzlukları yer alır. UCP 600 ve ISBP 821 kurallarına uygunluk, bu riskleri önlemek için kritik öneme sahiptir.
Detaylı Bilgi